Automaty w parkach zabaw dla dzieci. Rodzice alarmują, a co na to prawo?

Skarga od rodzica: „Dzieci same wrzucają pieniądze”

Do naszej redakcji napisał jeden z czytelników, który odwiedził z dziećmi obiekt Holiday Park Education & Fun w Poznaniu. Jak relacjonuje, obiekt prezentuje wysoki standard i cieszy się popularnością wśród szkół i przedszkoli. Niepokój wzbudziła jednak obecność automatów do gier, które przypominają klasyczne „pushery” i maszyny z nagrodami pieniężnymi:

– Dzieci ‘wygrzebywały’ ostatnie drobne ze swoich portfeli przyciągnięte świecącymi maszynami naładowanymi pieniędzmi. Jako rodzic nie dałem swoim dzieciom żadnych pieniędzy na grę, ale dzieci z przedszkoli i szkół same decydowały, czy zagrać i na której maszynie – pisze czytelnik.

W załączniku przesłał zdjęcia maszyn o nazwach „Dream Bridge”, „Treasure Box” oraz „Rock’n’Roll”. Wszystkie mają intensywną oprawę świetlną i zawierają widoczne fizyczne nagrody – pieniądze, breloki, zabawki.

Prawnik: to mogą być automaty zręcznościowe, ale…

O opinię w tej sprawie poprosiliśmy Marka Plotę, radcę prawnego i CEO Gaming in Poland, który od lat specjalizuje się w przepisach dotyczących branży hazardowej.

Jak wyjaśnia:

– Przedstawione na zdjęciach urządzenia to z założenia przyjętego przez producentów tzw. automaty zręcznościowe. Uzyskanie nagrody ma zależeć w przeważającej mierze od umiejętności gracza, a nie od przypadku. W takiej sytuacji nie mamy do czynienia z hazardową kwalifikacją urządzenia.

Jednocześnie zaznacza, że legalność takich maszyn zależy od faktycznego przebiegu gry. Jeżeli element losowości przeważa, urządzenie może zostać uznane za grę hazardową w rozumieniu ustawy o grach hazardowych. To oznaczałoby konieczność uzyskania zezwolenia Ministerstwa Finansów i wprowadzenie ograniczeń wiekowych.

– Instalacja i użytkowanie takich urządzeń w miejscach publicznych, również tych przeznaczonych dla dzieci, jest legalne, pod warunkiem że uzyskanie nagrody nie zależy w szczególności od przypadku.  W przeciwnym razie urządzenie takie należałoby zakwalifikować jako grę na automacie w rozumieniu ustawy o grach hazardowych. Zgodnie z art. 2 ust. 3 tej ustawy „Grami na automatach są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych oraz gry odpowiadające zasadom gier na automatach urządzane przez sieć Internet o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których gra zawiera element losowości.” W razie takiej kwalifikacji, instalacja i użytkowanie automatu poza kasynem lub salonem gier należałoby uznać za nielegalne, a dostęp do takiego miejsca osób niepełnoletnich powinien być zabroniony– komentuje Plota.

Czy potrzebne jest zezwolenie z Ministerstwa Finansów?

Jak dodaje ekspert prawa, operator obiektu nie musi posiadać zezwolenia z MF, o ile urządzenie nie ma charakteru losowego. Istnieje również możliwość, że producent lub operator otrzymał formalną decyzję ministra finansów o niehazardowym charakterze gry, co w pełni zabezpieczałoby legalność maszyny. W praktyce jednak trudno to ustalić – informacje o takich decyzjach nie są publicznie dostępne.

Co mogą zrobić rodzice?

Sytuacja pokazuje lukę, jaka istnieje między estetyką automatów a ich realnym działaniem. Nawet jeśli maszyny nie są formalnie uznane za hazardowe, ich wygląd, system nagród i lokalizacja mogą kształtować w dzieciach niebezpieczne nawyki.

Rodzice mogą zgłosić zastrzeżenia do zarządcy obiektu, poprosić o wyjaśnienie charakteru maszyn i – w razie wątpliwości – zwrócić się z pytaniem do Ministerstwa Finansów lub odpowiedniego urzędu celno-skarbowego. Jak wskazuje adwokat Justyna Grusza Głębicka, najlepiej kierować takie sprawy do Krajowej Administracji Skarbowej (KAS), ale także Ministerstwo Finansów czy Policja – po otrzymaniu zgłoszenia – powinny podjąć interwencję.

– Rodzic może domagać się interwencji w każdym przypadku, kiedy uznaje, że dobro dziecka czy dzieci jest zagrożone – podkreśla prawniczka.

Warto również edukować dzieci, czym są gry o nagrody, jakie emocje mogą wywoływać i z jakimi ryzykami się wiążą.