Człowiek Mety doradza i prezydentowi, i resortowi cyfryzacji. Tak nie powinno wyglądać państwo

Ten sam człowiek, dwa państwowe gremia

23 grudnia 2025 roku Ministerstwo Cyfryzacji poinformowało o powołaniu VI kadencji Rady do Spraw Cyfryzacji. Wśród jej członków znalazł się Jakub Turowski. Resort przedstawił go jako „dyrektora ds. polityki publicznej na Europę Środkowo-Wschodnią w firmie Meta”, odpowiedzialnego między innymi za strategiczne relacje z decydentami i regulatorami.

Kilka miesięcy później, 15 kwietnia 2026 roku, Turowski znalazł się również w składzie Rady Nowych Mediów przy Prezydencie RP Karolu Nawrockim. Oficjalna strona prezydenta wymienia go jako 22. członka tego gremium.

Nie chodzi więc o przypadkową zbieżność nazwisk. To ten sam przedstawiciel firmy Meta, uczestniczący równocześnie w pracach gremiów związanych z dwoma różnymi ośrodkami władzy.

Rady mają doradzać państwu. Ale w czyim interesie?

Sama obecność przedstawicieli biznesu w zespołach eksperckich nie musi być czymś niewłaściwym. Administracja publiczna potrzebuje wiedzy praktyków, przedsiębiorców i ekspertów znających funkcjonowanie nowych technologii od środka.

Problem pojawia się jednak wtedy, gdy ekspert jest jednocześnie wysokiej rangi przedstawicielem firmy, której działalność może podlegać regulacjom tworzonym i ocenianym przez państwo.

Meta jest właścicielem m.in. Facebooka, Instagrama i WhatsAppa. Tymczasem Rada Nowych Mediów ma być – według Kancelarii Prezydenta – eksperckim zapleczem głowy państwa w kwestiach transformacji cyfrowej, funkcjonowania rynku medialnego i rozwoju nowych technologii.

Ministerialna Rada do Spraw Cyfryzacji również zajmuje się obszarami mającymi znaczenie dla rynku technologicznego.

Dlatego pytanie nie powinno brzmieć wyłącznie: czy przedstawiciel Mety może zasiadać w takiej radzie?

Powinno brzmieć: jak państwo zabezpiecza się przed sytuacją, w której interes prywatnej korporacji może zderzyć się z interesem publicznym?

Problemem jest również pozór konfliktu interesów

Standardy etyczne w instytucjach publicznych nie powinny ograniczać się do sprawdzania, czy konkretna nominacja jest formalnie dopuszczalna.

Liczy się również zaufanie obywateli.

Jeżeli osoba zawodowo odpowiedzialna za relacje globalnego koncernu technologicznego z decydentami i regulatorami jednocześnie otrzymuje miejsce przy stołach doradczych państwa, obywatel ma prawo zapytać, gdzie kończy się ekspercka wiedza, a zaczyna możliwość wpływania na otoczenie regulacyjne korzystne dla pracodawcy.

Nie przesądza to, że Jakub Turowski wykorzystuje swoją funkcję w taki sposób. Nie przedstawiono dowodów, które pozwalałyby wysunąć taki zarzut.

Ale właśnie dlatego państwo powinno dysponować jasnymi regułami dotyczącymi konfliktów interesów, ujawniania powiązań zawodowych, wyłączania członków rad z prac nad określonymi tematami oraz publikowania informacji o tym, kto i dlaczego został do takich gremiów wybrany.

Dwa polityczne obozy, ta sama decyzja personalna

Sprawa jest tym bardziej interesująca, że nominacje pochodzą z dwóch różnych ośrodków politycznych.

Ministerstwo Cyfryzacji kierowane przez Krzysztofa Gawkowskiego powołało Turowskiego do Rady do Spraw Cyfryzacji, a kilka miesięcy później znalazł się on w Radzie Nowych Mediów przy prezydencie Karolu Nawrockim.

Można uznać to za dowód na wysoką ocenę jego kompetencji przez polityków różnych stron.

Można jednak również postawić inne pytanie: czy przedstawiciel jednego z najpotężniejszych koncernów technologicznych na świecie powinien mieć tak szeroki dostęp do gremiów doradzających polskiemu państwu w sprawach dotyczących technologii, mediów i regulacji cyfrowych?

Jeżeli odpowiedź brzmi „tak”, obie instytucje powinny bardzo dokładnie wyjaśnić opinii publicznej, według jakich kryteriów dokonano wyboru i jakie mechanizmy zabezpieczające zastosowano.

Transparentność powinna być warunkiem, nie dodatkiem

Nie chodzi o odbieranie przedstawicielom biznesu prawa do uczestniczenia w debacie publicznej. Chodzi o przejrzystość.

Jeśli pracownik firmy zainteresowanej decyzjami regulacyjnymi państwa otrzymuje funkcję w organie doradczym tego państwa, powinno być publicznie wiadomo, dlaczego został wybrany, jakie interesy zawodowe reprezentuje, czy podpisał deklarację dotyczącą konfliktu interesów oraz czy istnieją sprawy, z których prac będzie wyłączany.

Tego rodzaju informacje powinny być standardem.

Bo nawet jeżeli wszystko odbyło się zgodnie z prawem, państwo powinno unikać sytuacji, które mogą tworzyć wrażenie uprzywilejowanego dostępu wielkich korporacji do osób podejmujących decyzje publiczne.

W przypadku Jakuba Turowskiego pytania są więc zasadne i powinny zostać skierowane zarówno do Kancelarii Prezydenta RP, jak i do Ministerstwa Cyfryzacji. Oczywiście tak też zrobiliśmy, o czym więcej w kolejnym artykule. 

Dopiero odpowiedzi obu instytucji pokażą, czy za nominacjami stały wyłącznie kompetencje eksperckie i czy potencjalny konflikt interesów został właściwie zidentyfikowany oraz zabezpieczony.